Eş Zamanlı Üçlü Bağımsız Pist Operasyonları
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 17 Nisan 2025'te İstanbul Havalimanı'nda başlayan Eş Zamanlı Üçlü Bağımsız Pist Operasyonları (TRO) hakkında bilgi verdi. Türkiye, bu operasyonu Avrupa'da uygulayan ilk ülke olarak önemli bir adım atmıştır. Uraloğlu, “Üçlü Pist Operasyonlarının başarılı bir şekilde uygulanması, Avrupa havacılığı için dönüm noktası niteliğindedir” ifadesini kullandı.
Uçuş Mesafelerinde İyileşme
Bakan Uraloğlu, Üçlü Pist Operasyonlarının İstanbul Havalimanı'nın genel kapasitesini artırmada önemli bir yere sahip olduğunu belirtti. Operasyon, yoğun saatlerde trafik yönetiminde yüksek esneklik ve verimlilik sağladı. 29 Kasım 2025'te bir saatte 78 iniş ve 2 Temmuz 2025'te bir saatte 81 kalkış gerçekleştirerek rekorlar kırıldı. Yapılan analizlerde, iniş başına ortalama yaklaşık 40 deniz mili mesafe tasarrufu sağlandığı ve uçuş mesafelerinde yüzde 21 oranında iyileşme kaydedildiği tespit edildi.
Karbon Salınımında Azalma
Uraloğlu, bu analizlerin operasyonel esnekliğin daha kısa rotalara ve İstanbul Terminal Kontrol Sahası'nda iyileştirilmiş trafik akışı yönetimine imkân tanıdığını belirtti. Dar gövdeli uçaklar üzerinden yapılan hesaplamalara göre, yaklaşma aşamasında sağlanan yaklaşık 30 deniz mili mesafe kısalmasının her uçuşta ortalama 352 kilogram yakıt tasarrufu ve bin 112 kilogram karbondioksit emisyon azaltımı sağladığını vurguladı. Bu kazanımlar, yıllık bazda yaklaşık 50 bin ton karbon salınımının önlenmesi anlamına geliyor ve bu da yaklaşık 2,2 milyon ağacın yıllık karbon tutma kapasitesine eşdeğer bir çevresel fayda demektir.
Taksi Sürelerinde Düşüş
Uraloğlu, üçlü pist operasyonlarının sadece havadaki kazanımlarla sınırlı kalmadığını, yer hareketlerinde de önemli verimlilik sağladığını aktardı. Uçaklar, kapılarına en yakın pistlere yönlendirilerek taksi süreleri önemli ölçüde azaltıldı. Yapılan analizler, iniş yapan uçaklarda taksi sürelerinin ortalama yüzde 10,2, kalkışlarda ise yüzde 2,8 oranında kısaldığını ve buna bağlı olarak yakıt tüketiminde yüzde 6,6 ile yüzde 14,4 arasında düşüş sağlandığını gösteriyor. Ayrıca, İstanbul Havalimanı'nın 2025 yılında yüzde 80,72 zamanında performans oranına ulaştığı, bu oranın Avrupa ortalaması olan yüzde 71,2'nin oldukça üzerinde olduğu belirtildi.
Sürdürülebilir Hedefler
Uraloğlu, üçlü pist operasyonlarının İstanbul Havalimanı'nın 2053 net sıfır emisyon hedefi açısından önemli bir rol oynadığını ifade etti. Hem havadaki mesafeyi hem de yerdeki taksi sürelerini azaltarak yalnızca kapasiteyi artırmakla kalmıyor, aynı zamanda karbon emisyonlarını da sistematik bir şekilde düşürüyor. “Tasarruf edilen her deniz mili, sürdürülebilir havacılık hedeflerimize atılmış somut bir adım anlamına geliyor” şeklinde konuştu.
