Karabük Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü'nde öğretim üyesi olan Doç. Dr. Halil İbrahim Yumrutaş, kış aylarında yol güvenliğini artırmak amacıyla Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) destekli bir projede çalışıyor. Proje, İstanbul Gelişim Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Mustafa Yurdabal Apak tarafından yürütülüyor ve başlığı “Sürdürülebilir Yol Kaplama Teknolojisi: Genleştirilmiş Vermikülit ile Asfalt Betonlarında Donma Geciktirme ve Buzlanma Kaynaklı Kazaların Azaltılması”. Bu çalışma, düşük ısı iletkenliğine sahip genleştirilmiş vermikülitin asfalt karışımlarında belirli oranlarda kullanılmasıyla kaplamanın ısıl davranışının iyileştirilmesini hedefliyor.
Projenin Yenilikçi Yönleri
Projede, geleneksel tuz ve kimyasal buz çözücü uygulamalarına alternatif olarak, ısıtma ve hidronik sistemlerin getirdiği ek maliyetlerin azaltılması amaçlanıyor. Genleştirilmiş vermikülit, asfalt kaplamanın yapısına dahil edilerek çevresel sıcaklık değişimlerine tepkisini yavaşlatmayı hedefliyor. Araştırmanın amacı, yüzeyde donma başlangıcını ve buzlanma hızını geciktirmek. Proje, özellikle köprü ve viyadük tabliyelerinin dış ortama açık yüzeylerinde daha hızlı soğuma yaşandığına dikkat çekiyor.
Doç. Dr. Yumrutaş, proje kapsamındaki mekanik performans testleri ve iç yapı çalışmaları ile bu sürece katkı sağlıyor. Marshall deneyi, sıkıştırılabilirlik ve boşluk karakteristikleri gibi testler ile birlikte bilgisayarlı tomografi (BT), FTIR ve SEM analizleri de gerçekleştiriliyor. Projenin nihai hedefi, donma başlangıcını geciktirme açısından avantaj sağlayan optimum vermikülit ikame oranını belirlemek.
Bu araştırmanın sonuçlarının, Karayolları Genel Müdürlüğü ve yerel yönetimler gibi paydaşlarla paylaşılması ve üniversite ile kamu arasındaki iş birliğini güçlendirmesi bekleniyor. Projenin başarılı sonuçlar elde etmesi durumunda, kış koşullarında yol bakımında çevresel yükün azaltılması hedefleniyor. Ancak, proje tamamlanmadan elde edilen sonuçların tekil deneylerle değerlendirilmemesi gerektiği vurgulanıyor; nihai sonuçların tekrarlı deneyler ve optimum karışım verileri ile ortaya konulması planlanıyor.
