Stopaj, gelir üzerinden kaynağında kesilen vergi demektir. Yani vergi, ödeme yapılırken ayrıca hesaplanıp direkt devlete aktarılır. Kira ödemelerinde bu yükümlülük kiracıya aittir — ev sahibine değil.
1. Stopaj Sadece İş Yeri Kiralarında Uygulanır
Pek çok kişi ev kirası için de stopaj ödenmesi gerektiğini sanır — bu yanlış. Konut olarak kiralanan gayrimenkuller stopaj kapsamı dışındadır.
Stopaj yükümlülüğü yalnızca ticari amaçla kiralanan taşınmazlar için geçerlidir: dükkan, ofis, depo, atölye gibi iş yerleri. Kısaca sözleşmede kullanım amacı "konut" yazıyorsa stopaj yok; "iş yeri" yazıyorsa stopaj var.
2. Stopajı Kim Öder? Kiracı mı, Ev Sahibi mi?
Bu noktada en çok karışıklık yaşanan yer burasıdır. Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesine göre stopaj ödeme sorumluluğu tamamen kiracıya aittir. Ev sahibi/mülk sahibinin bu konuda herhangi bir yükümlülüğü yoktur.
3. Stopaj Oranı Kaçtır? Net mi, Brüt mü Üzerinden Hesaplanır?
2026 yılında iş yeri kiralarında stopaj oranı brüt kira bedelinin %20'sidir. Bu oran 2007'den bu yana sabit uygulanmaktadır. Hesaplama her zaman brüt tutar üzerinden yapılır, net kira üzerinden değil.
Piyasadaki kira sözleşmelerinin büyük çoğunluğu "net kira" üzerinden düzenlenir. Bu durumda önce net kirayı brüte çevirmek gerekir:
Stopaj = Brüt Kira × %20 (veya Brüt ÷ 5)
Net Kira = Brüt Kira − Stopaj
| Net Kira (TL) | Brüt Kira (TL) | Stopaj (%20) | Ev Sahibine Ödenen |
|---|---|---|---|
| 5.000 TL | 6.250 TL | 1.250 TL | 5.000 TL |
| 10.000 TL | 12.500 TL | 2.500 TL | 10.000 TL |
| 25.000 TL | 31.250 TL | 6.250 TL | 25.000 TL |
| 50.000 TL | 62.500 TL | 12.500 TL | 50.000 TL |
4. Stopaj Ne Zaman, Nereye Ödenir?
Stopaj, kira ödemesinin yapıldığı ayın 26. gününe kadar vergi dairesine yatırılmalıdır. Beyanname ise her ayın 25'ine kadar verilir. Üç aylık ödeme seçeneği de mümkündür; bu durumda üçüncü ayın 26'sına kadar toplu ödeme yapılır.
Şahsen gişeden
ivd.gib.gov.tr
Tüm bankalar üzerinden
Dijital Vergi Dairesi
5. Stopaj Ödenmezse Ne Olur?
Stopajı ödemeyen kiracı ciddi yaptırımlarla karşılaşabilir. Süreç aşamalı olarak işler:
Ödeme yapılmayan her gün için faiz işlemeye başlar ve birikmeye devam eder.
Vergi dairesi tarafından re'sen ceza kesilebilir.
Mülk sahibi, stopajı ödemeyen kiracının tahliyesini yasal olarak talep edebilir.
Ödeme yapılmaya devam edilmezse kiracının mal varlıklarına haciz uygulanabilir.
Sık Sorulan Sorular
Mülk sahibi şirket ise stopaj değil, KDV uygulanır. Stopaj yalnızca mülk sahibi gerçek kişi olduğunda devreye girer.
Net kira, 1,25 ile çarpılarak brüte çevrilir ve stopaj bu brüt tutar üzerinden hesaplanır.
Hayır. Konut olarak kiralanan yerlerde stopaj uygulanmaz. Ancak ev sahibi kira gelirini yıllık beyanname ile beyan etmek zorundadır.
Evet. Stopaj ödemesine ait makbuzlar olası bir vergi incelemesinde ibraz edilmek zorunda kalınabilir. Saklanması zorunludur.
