Elazığ'daki Fırat Üniversitesi Hastanesi'nde, 14 Kasım Dünya Diyabet Günü dolayısıyla farkındalık oluşturmak amacıyla kan şekeri taraması yapıldı. Poliklinik girişinde kurulan stantta vatandaşların parmak ucundan ölçüm yapıldı; risk grubunda olduğu belirlenen kişilere sağlıklı beslenme ve hareketli yaşam hakkında bilgi verildi. Etkinliğin kesin tarihi açıklanmadı.
Poliklinik girişinde kan şekeri ölçümü
Hastanenin poliklinik girişinde kurulan stantta gerçekleştirilen çalışma, diyabet konusunda farkındalık oluşturmayı ve risk altındaki kişilerin belirlenmesine dikkat çekmeyi amaçladı. Ölçümlerin ardından risk grubunda olduğu belirlenen vatandaşlar beslenme ve fiziksel hareketlilik konusunda bilgilendirildi.
Etkinlikte kaç kişinin ölçüme katıldığına ve kaç kişinin risk grubunda bulunduğuna ilişkin sayı paylaşılmadı.
Kader Uğur'dan erken müdahale vurgusu
Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı öğretim üyesi ve endokrinoloji uzmanı Prof. Dr. Kader Uğur, diyabetle mücadelede risk grubundaki kişilerin belirlenmesinin önemine dikkat çekti.
Uğur, sağlıklı beslenme alışkanlıkları, fiziksel hareketliliğin artırılması ve fazla kiloların verilmesinin diyabete bağlı organ hasarlarının önlenmesinde önemli rol oynadığını belirtti. Erken müdahalenin önemini ise şu sözlerle vurguladı:
'Diyabete erken müdahale hayat kurtarır.'
Türkiye'de yaklaşık 12 milyon kişinin diyabetle yaşadığının tahmin edildiğini söyleyen Uğur, dünya genelinde tanı almamış kişilerin sayısına da dikkat çekti. Bu Türkiye tahmini, Uluslararası Diyabet Federasyonu'nun 20-79 yaş grubu için 2024'e ilişkin yaklaşık 9,6 milyonluk tahmininden farklıdır; tahminler aynı nüfus kapsamını yansıtmayabilir.
Diyabet verileri ne gösteriyor?
Uluslararası Diyabet Federasyonu'nun 2025'te yayımladığı Diyabet Atlası'nda, 2024 yılında 20-79 yaş grubundaki 589 milyon yetişkinin diyabetle yaşadığı tahmin ediliyor. Bu sayı, söz konusu yaş grubunda yaklaşık her dokuz yetişkinden birine karşılık geliyor.
Atlas, aynı yaş grubunda diyabetle yaşayan yaklaşık 252 milyon yetişkinin durumundan haberdar olmadığını tahmin ediyor. Diyabetli yetişkin sayısının 2050'de 853 milyona ulaşması ise bir öngörü olarak yer alıyor.
Tanı almamış kişilerin belirlenmesi, tedavi ve bakım hizmetlerine erişim açısından önem taşıyor. Dünya Sağlık Örgütü, tanının ardından zamanında bakım ve sürekli desteğe erişimin de gerekli olduğuna dikkat çekiyor.
Dünya Diyabet Günü ve belirtiler
Her yıl 14 Kasım tarihinde anılan Dünya Diyabet Günü, Uluslararası Diyabet Federasyonu tarafından Dünya Sağlık Örgütü'nün desteğiyle 1991'de başlatıldı. Gün, 2006'da resmî Birleşmiş Milletler günü olarak kabul edildi.
Dünya Sağlık Örgütü, susama artışı, sık idrara çıkma, yorgunluk ve bulanık görmeyi diyabetin yaygın belirtileri arasında sayıyor. Kuruma göre tip 1 diyabet hızlı gelişebilirken tip 2 diyabet genellikle daha yavaş gelişiyor ve az belirti verebiliyor ya da fark edilir belirti göstermeyebiliyor.
Bu belirtilerin görülmesi durumunda sağlık profesyoneline başvurulması öneriliyor. Sağlıklı beslenmeye, fiziksel aktivite için güvenli alanlara ve sağlık hizmetlerine erişim de tip 2 diyabet riskinin azaltılması ve diyabet yönetiminin desteklenmesi açısından önem taşıyor.





