HPV Nedir?
Memorial Bodrum Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü'nden Op. Dr. Nevin Numanoğlu, HPV'nin (Human Papilloma Virüsü) bulaş yolları, risk faktörleri, tarama yöntemleri ve korunma yollarıyla ilgili açıklamalarda bulundu. HPV, deri ve mukozalara yerleşebilen bir DNA virüsü olarak bilinirken, bugüne kadar yaklaşık 400 tipinin tanımlandığı belirtiliyor. Bu türlerin 42'sinin anogenital bölgede görüldüğü ve yüksek riskli tiplerin rahim ağzı kanseriyle ilişkili olduğu ifade edildi.
HPV'nin Temizlenme Süresi
Op. Dr. Nevin Numanoğlu, yüksek riskli HPV tiplerinin vücuttan temizlenme süresinin genellikle 8-14 ay, düşük riskli tiplerde ise 5-6 ay sürdüğünü belirtti. HPV pozitifliği tespit edilen bireylerde testin bir yıldan önce tekrarlanmasının çoğu zaman anlamlı olmadığını vurguladı. En önemli bulaşma yolunun cinsel temas olduğunu aktaran Numanoğlu, kondom kullanımının riski azalttığını fakat tamamen ortadan kaldırmadığını kaydetti. Virüs, rahim ağzı, genital bölge, anüs, rektum ve ağız-boğaz bölgesini etkileyebiliyor.
Risk Faktörleri
HPV bulaşında en önemli faktörün cinsel aktivite olduğunu dile getiren Numanoğlu, riskin bireyin ve partnerinin cinsel geçmişiyle doğrudan ilişkili olduğunu vurguladı. Erken yaşta cinsel hayata başlanması, birden fazla partner, bağışıklık sisteminin zayıf olması, sigara kullanımı ve düzenli tarama yapılmaması önemli risk faktörleri arasında yer alıyor. Numanoğlu, HPV'nin 20-25 yaş aralığında daha sık görüldüğünü belirtti.
Belirti Vermeden İlerliyor
HPV genellikle belirti vermediğini ve rutin taramalarda tesadüfen tespit edildiğini ifade eden Numanoğlu, virüs tipinin kritik önem taşıdığını kaydetti. Bazı tipler genital siğillere yol açarken, yüksek riskli tipler hücre değişimlerine ve zamanla kansere neden olabiliyor. Yüksek riskli HPV tespit edildiğinde smear sonucu normal olsa bile ileri tetkik gerektiği vurgulandı.
Erken Teşhis ve Önemi
HPV enfeksiyonunun hemen kansere yol açmadığını, bu sürecin genellikle 5 ila 15 yıl arasında geliştiğini belirten Numanoğlu, erken teşhisin önemli bir fırsat sunduğunu ifade etti. Düzenli jinekolojik kontroller sayesinde kanser öncesi lezyonların erken dönemde tespit edilebileceği belirtildi.
Sigara ve Bağışıklık Sistemi
Sigaranın HPV enfeksiyonu açısından önemli bir risk faktörü olduğunu belirten Numanoğlu, sigaranın rahim ağzındaki koruyucu hücreleri tahrip ederek virüsün yerleşmesini kolaylaştırdığını ifade etti. Bağışıklık sistemini zayıflatan durumların HPV'ye yatkınlığı artırdığı da vurgulandı.
Korunma Yöntemleri
HPV'ye karşı korunmada en etkili yöntemlerin düzenli tarama ve aşı olduğunu belirten Numanoğlu, yılda bir smear testi ve beş yılda bir HPV DNA testi yapılması gerektiğini aktardı. HPV pozitifliği durumunda virüs tipinin belirlenerek kişiye özel takip planı oluşturulması gerektiğini sözlerine ekledi.
HPV'nin Aşamaları
HPV enfeksiyonu, latent, subklinik ve klinik olmak üzere üç aşamada ilerliyor. Latent dönemde belirti yokken, subklinik dönemde hücre değişimleri mikroskobik düzeyde görülüyor. Klinik dönemde ise siğil veya kanser gibi bulgular ortaya çıkıyor. Numanoğlu, düzenli tarama, aşı ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla HPV'ye bağlı ciddi hastalıkların önlenebileceğini vurguladı.
