Çorum'daki Hitit başkenti Hattuşa‘da gerçekleştirilen kazı çalışmaları, dünya diplomasi tarihinin en önemli belgelerinden biri olan Kadeş Barış Antlaşması‘na ait yeni bir çivi yazılı tablet parçasının gün yüzüne çıkmasını sağladı. Büyükkale‘de bulunan tablet, antlaşmanın Akadça çivi yazılı nüshalarından birine ait olduğu yapılan detaylı incelemelerle belirlendi.
Keşif ve Önemi
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, bu tarihi keşfi sosyal medya üzerinden duyurarak Anadolu'nun barış ve diplomasi tarihindeki köklü önemine dikkat çekti. Ersoy, keşfin, insan hayatını koruma sorumluluğunu vurguladığını ifade ederek, antlaşmanın metninde yer alan, evlerin tahrip edilmemesiyle ilgili ifadelerin günümüz için de geçerli olan güçlü bir mesaj taşıdığını belirtti. Ayrıca, bu buluntunun barış ve huzur içinde bir geleceğe olan umudu pekiştirdiğini ekledi.
Tablet parçası, kazı alanında yaklaşık bir yıl süren incelemeler sonucunda, Hitit Kralı III. Hattuşili ile Mısır Kralı II. Ramses arasında imzalanan antlaşmaya ait olduğu tespit edildi. Antlaşmanın 12-20. maddelerinde, iki tarafın ülkelerinden kaçan insanların muamelesini düzenleyen hükümlerin yer aldığı bildirildi.
Tarihi Miras ve Gelecek Çalışmaları
Kadeş Barış Antlaşması'nın Mısırca metni, Mısır'daki tapınak duvarlarına hiyerogliflerle işlenmişken, Akadça metnine ait kil tablet parçaları daha önce Hattuşa'daki kazılarda bulunmuştu. Yeni keşif, antlaşmanın Hattuşa'daki kil tablet nüshalarının tamamlanmasına yönelik çalışmalara katkı sağlarken, Büyükkale'deki kazılarda eksik parçaların bulunması hedefleniyor.
Bu buluntu, Anadolu‘nun tarihsel ve kültürel zenginliklerini bir kez daha gözler önüne sererken, uluslararası ilişkilerin tarihi seyrine dair önemli ipuçları sunmaktadır.
