Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 17 Kasım 2026'da Ankara'da Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile görüşmesinin ardından, İsrail'in Suriye'nin güneyine yönelik saldırılarına son vermesi çağrısında bulundu. Fidan Şeybani görüşmesi sonrasındaki ortak açıklamada, bölgesel güvenliğin yanı sıra ticaret, enerji, ulaşım ve Suriye'nin yeniden imarı da gündeme geldi.
Fidan Şeybani görüşmesinde güvenlik gündemi
Dışişleri Bakanlığındaki görüşmelere Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ile Suriye Savunma Bakanı Murhef Ebu Kasra da katıldı. Fidan, iki ülkenin savunma ve güvenlik iş birliğine ilişkin planlamalarının gözden geçirildiğini belirtti.
İsrail'in Suriye'ye yönelik faaliyetlerinin bölgede kurulmaya çalışılan güvenlik düzenini tehdit ettiğini söyleyen Fidan, Suriye'nin güneyindeki saldırıların sona ermesini istedi. Güvenlik düzenlemesinin 1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması temelinde tesis edilmesi gerektiğini ifade etti.
Fidan, ortak basın toplantısında İsrail'in yaklaşımına ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bir ülkenin güvenliği, komşularının istikrarsızlığı üzerine inşa edilemez.”
Şeybani de İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırılarını ve egemenlik ihlallerini reddettiklerini söyleyerek ülkesinin 1974 tarihli anlaşmaya bağlılığını yineledi.
Türkiye ve Suriye arasında 10 milyar dolarlık ticaret hedefi
Şeybani'nin açıklamasına göre iki ülke arasındaki ticaret hacmi 2025'te yüzde 40'ın üzerinde artarak 3 milyar 780 milyon dolara yaklaştı. Suriye Dışişleri Bakanı, ortak hedefin ticaret hacmini 10 milyar dolara çıkarmak olduğunu söyledi.
Görüşmelerde enerji ve sınır geçişlerine ilişkin çalışmalar da ele alındı. Şeybani, elektrik bağlantı hattının kapasitesinin 500 megavata çıkarılması ve Kamışlı-Nusaybin Sınır Kapısı'nın yeniden faaliyete geçirilmesi için çalışmaların sürdüğünü bildirdi.
Türkiye'den Suriye üzerinden Ürdün ve Körfez'e uzanacak demir yolu bağlantısının hızlandırılması konusunda da mutabakata varıldığını belirten Şeybani, Türk şirketlerinin Suriye'nin yeniden imar projelerine katılımına açık olduklarını ifade etti.
Sağlık, eğitim ve ulaşım projeleri ele alındı
Fidan, Türkiye ile Suriye arasında sağlık, eğitim ve ulaşım alanlarında son dönemde çeşitli projelerin hayata geçirildiğini söyledi. Şam Kalp Hastanesinin iki ülke arasında imzalanan protokol kapsamında hizmet vermeye başladığını aktardı.
Fidan'ın verdiği bilgiye göre Şam Uluslararası Recep Tayyip Erdoğan Türk Okulu ekim ayında eğitim öğretime başladı. Şam'da Türkiye-Suriye Üniversitesi kurulması konusunda da mutabakata varıldı.
Şam ve Halep havalimanlarında kurulan seyrüsefer güvenlik sistemlerine değinen Fidan, bu çalışmaların Suriye'nin hava ulaşımı kapasitesinin artırılmasına katkı sağladığını belirtti. Şeybani ise Suriye'ye geri dönenlerin sayısının 700 bini aştığını söyleyerek Türkiye'ye Suriyelilere ev sahipliği yaptığı için teşekkür etti.
Mekke ittifakı ve bölgesel iş birliği
Fidan Şeybani görüşmesi sonrasında konuşan Fidan, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın öncülük ettiği Mekke Güvenlik İttifakı'nın, bölge ülkelerinin güvenlik sorunlarını sahiplenmesi anlayışıyla oluşturulduğunu söyledi. İttifakın kurumsallaşma sürecinin sürdüğünü ve bu kapsamda kasım ayında bir toplantı daha yapılacağını bildirdi.
Fidan, Türkiye, Suudi Arabistan, Pakistan ve Mısır'ın yer aldığı R4'ün ise siyasi, sosyal ve ekonomik konuların görüşüldüğü gayriresmî bir format olduğunu belirtti. Filistin meselesi, Gazze'deki durum ve bölgesel güvenlik bu çerçevede ele alınan başlıklar arasında yer aldı.
Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer emniyeti ve ABD ile İran arasındaki görüşmelere de değinen Fidan, bölge ülkelerinin kendilerini tehdit altında hissetmediği bir ortama dönülmesi gerektiğini ifade etti. İstanbul'daki R4-E4 buluşmasında ise Ukrayna savaşı, iki devletli çözüm, Gazze'ye insani yardım ve Suriye'nin istikrarının görüşüldüğünü aktardı.
Şeybani'den büyükelçilik ve Avrupa açıklaması
Şeybani, Suriye'nin Ankara Büyükelçiliğinin aralık ayı başında açılmasının beklendiğini duyurdu. Bunun bir beklenti olduğunu belirten açıklamada kesin bir açılış günü verilmedi.
Suriye Dışişleri Bakanı, Aralık 2024'te Beşar Esad yönetiminin sona ermesinin ardından komşu ülkeler ve Avrupa Birliği ile ilişkileri yeniden geliştirmeye başladıklarını söyledi. Avrupa ile hukuki, siyasi, ticari ve ekonomik iş birliğine yönelik görüşmelerin başlangıç aşamasında olduğunu; yeniden imara katkı sağlayacak ekonomik ortaklıkların geliştirilmesini hedeflediklerini belirtti.





