BM Genel Sekreteri António Guterres, Antalya'da düzenlenen COP31'de iklim uyarısı yaparak küresel sıcaklık artışında 1,5 derece sınırının aşılmasının artık kaçınılmaz olduğunu söyledi. Guterres, Türkiye'nin ev sahipliğindeki konferans kapsamında düzenlediği basın toplantısında, emisyonların hızla azaltılması ve gelişmekte olan ülkelerin iklim finansmanına erişiminin kolaylaştırılması çağrısında bulundu.
COP31 iklim uyarısı: Sıcaklık artışı ne kadar olabilir?
Guterres, ülkelerin mevcut iklim taahhütlerinin ve ulusal planlarının, yüzyıl sonunda yaklaşık 2,5 derecelik sıcaklık artışına işaret ettiğini söyledi. Sınırlı ve geçici bir aşımın bile hâlihazırda görülen yıkıcı etkileri ağırlaştıracağını belirtti.
Genel Sekreter, 1,5 derecenin üzerindeki dönemin mümkün olduğunca kısa ve aşımın küçük tutulması gerektiğini ifade etti. Bunun için önümüzdeki birkaç yıl boyunca emisyonlarda her yıl yaklaşık yüzde 6 oranında azaltım gerektiğini savundu.
Paris Anlaşması kapsamında ülkeler, iklim değişikliğiyle mücadeleye yönelik ulusal katkılarını belirliyor. Guterres'in değerlendirmesi, bu planlarla küresel sıcaklık hedefi arasındaki farka odaklandı.
Guterres iklim krizi ile barış arasındaki bağa işaret etti
İklim değişikliğini yalnızca çevreyle sınırlı bir mesele olarak görmediğini belirten Guterres, felaketlerin borç yükünü artırabildiğini ve kalkınma kazanımlarını ortadan kaldırabildiğini söyledi. Krize en az katkıda bulunanların etkilerle ilk ve en ağır biçimde karşılaşmasına da dikkat çekti.
BM Genel Sekreteri, iklim eyleminin barış ve yoksullukla mücadele açısından önemini şu sözlerle anlattı:
'Yanan bir gezegende barış inşa edemezsiniz. İklim felaketleri insanları sürekli yeniden yoksulluğa sürüklerken yoksulluğu ortadan kaldıramazsınız.'
Guterres, genel sekreter olarak katıldığı son COP toplantısında, görev süresi boyunca bilimsel gerçekleri açıkça dile getirmeye çalıştığını da söyledi. Hiçbir ülkenin kendisini iklim değişikliğinden tek başına koruyamayacağını vurguladı.
Fosil yakıtlardan uzaklaşma çağrısı
Genel Sekreter, güvenli bir iklim için fosil yakıtlardan uzaklaşılması gerektiğini ifade etti. Bu yakıtlara bağımlılığın ülkeleri fiyat şokları ve jeopolitik istikrarsızlıklar karşısında kırılgan hâle getirdiğini belirterek, tedarikçi değişikliğinden çok bağımlılığın azaltılmasının önemine işaret etti.
Guterres, bilimsel gerekliliklerle siyasi kararlar arasında fark bulunduğunu ve COP sürecinin bu farkın kapanmasına yardımcı olması gerektiğini söyledi. Fosil yakıt lobisinin iklim müzakereleri üzerindeki etkisinin de ele alınması çağrısında bulundu.
Konferansın ikinci gününde, önceki iklim zirvesine ev sahipliği yapan Brezilya da fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ve yenilenebilir enerjiye geçişe ilişkin bir yol haritası sundu.
İklim finansmanı ve Antalya'daki görüşmeler
Guterres, gazetecilerin sorularını yanıtlarken gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğine uyum için ihtiyaç duyduğu finansmana değindi. Uyum finansmanının üç katına çıkarılması yönündeki taahhüdün, yapılan tahminlere göre ihtiyacın yalnızca yüzde 20'sini karşılayacağını söyledi.
Fonlara erişimdeki bürokratik engellere de dikkat çeken Genel Sekreter, özellikle idari kapasitesi sınırlı ülkelerin kaynaklara daha kolay ulaşabilmesi gerektiğini belirtti. Ulusal ve çok taraflı kalkınma bankalarına da finansmanın artırılması için çağrıda bulundu.
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı olan COP31, Antalya'da 9 Kasım'da başladı ve 20 Kasım'a kadar devam edecek. Türkiye'nin ev sahipliği yaptığı konferansta müzakerelerin yürütülmesinde Avustralya da görev alıyor.
