SAKARYA (İHA) – Elektrikli süpürgelerin yaygınlaşmadığı dönemlerde ev temizliğinde kullanılan ve Sakarya’daki az sayıdaki usta tarafından üretilen coğrafi işaretli ot süpürgeler, yok olmaya yüz tutmuş meslekler arasında yer alıyor. Teknolojiye adeta direnerek usta ellerde binbir emekle hazırlanan ot süpürgeler, 150 liradan alıcı buluyor.
Coğrafi işarete sahip ot süpürgeler, teknolojinin gelişmesiyle popülaritesi artan elektrikli süpürgelerle ve temizlik robotlarıyla mücadele ediyor. İnsanların yüklü miktarda para harcayarak aldığı elektrikli süpürgelerin yaygınlaşmadığı zamanlarda temizlik aracı olarak kullanılan ot süpürgeler, Sakarya’da sayılı ustalar tarafından üretiliyor. Elektrikli süpürgelerin yaygınlaşmadığı dönemlerin en gözde mesleklerinden biri olan süpürgecilik, diğer el emeği mesleklerde olduğu gibi adeta can çekişiyor. Türkiye’nin önemli süpürge üretim merkezlerinden Sakarya’da ise az sayıda süpürgeci, babalarından öğrendikleri yöntemle üretimlerini sürdürüyor. Ayakta kalma mücadelesi veren meslekte ustalar yetiştirecek çırak olmayınca kendilerini son durak olarak görüyor. Süpürge otunun hasadı, temizlenmesi, kükürtle kurutulması, belirli bir boy haline getirilmesi, tek tek ayrılması, taslak haline getirilmesi, tutma yerinin yapılması ve dikiş atılması gibi birçok meşakkatli aşamadan geçen süpürgeler, ustaların dokunuşlarından sonra tam bir süpürge haline gelerek, ülkenin birçok şehrine gönderiliyor.
“Eskiden alışık olan insanlar evinde bulunduruyor”
46 yıldır ustalık yaptığını ifade eden Selahattin Burucuoğlu, “Bizim yaptığımız iş süpürgenin imalatı. Ot olarak geliyor, işlendikten sonra bizlere ulaşıyor. Dört aşamadan geçiyor ve süpürge haline geliyor. Vatandaşlar bunu bahçesinde, balkonunu yıkarken kullanıyor. Eskiden alışık olan insanlar evinde bulunduruyordu. Hanımlar, halıları dövüp arkasında bu süpürgelerle süpürürlerdi fakat o durum kalmadı. Robotlar, elektrikli süpürgelerle süpürüyorlar, yıkama zamanı gelince de halı yıkamacılara veriyorlar” dedi.
“Bu meslek bitti gibi bir şey, biz son demleriyiz”
Usta Şaban Boşluk ise, “Eskiden fayans yoktu, haleflikseler vardı, bu süpürgelerle iş görülürdü. Şimdi bunlar kalmadığı için bir süpürge iki ayda bitiyorsa şuan 3 yıl gidiyor bir ot süpürgesi. Bunun isteği azaldığı için biz de az üretim yapıyoruz. Biz emekliyiz, istek ve fırsat olunca gelip yapıyoruz, sürekli yaptığımız bir şey değil bu. Bu meslek bitti gibi bir şey, biz son demleriyiz. Eskiden 2 bin kayıtlı esnaf varken şu anda 50-60 esnaf kaldı. Bunlar da sürekli çalışan esnaf değil. Tüketemediklerin bir ürünü yapıp kenara koysan ne olacak? Tamamıyla el sanatıyla yapılan bu meslek bitmeye yüz tutmuş bir meslek” diye konuştu.
“Süpürge eskiden evin içindeydi şimdi dışarda kaldı”
Süpürge imalatçısı Yusuf Özbek, “Baba mesleğim, babama da onun atasından kalma olarak sürdürüyoruz. Yok olmaya yüz tutmuş bir meslek. Süpürge eskiden evin içindeydi şimdi dışarda kaldı. Eskiden teknoloji yoktu, hanımlar evin içinde kullanıyordu. Şu anda da Anadolu’nun kırsal kesimlerinde, belediyelerde, bazı iş yerlerinde bu süpürgeler kullanılıyor. Talep yaklaşık 20 yıldan beri azaldı ve bizdeki çıkış fiyatı 100 ile 150 lira arasında değişiyor. Ot süpürge, ister istemez toz kaldırır ve hanımlar bunu istemez. Elektrikli süpürge ise kadın 10 dakikada bütün evi temizliyor, ot süpürgede bu biraz daha zorlaşıyor. Geleceği yok bu mesleğin. Benim yaşım 47 ve benden sonra yapacak biri yok. Süpürgemizi teknolojik anlamda yenileme gibi bir durum da yok, kullanım alanı da dar. Biz biraz daha ayakta kalabilmek ve bu işi sürdürebilmek istiyoruz” şeklinde konuştu.
