Diyarbakır’ın Kocaköy ilçesinde yaklaşık 20 bin yılın sonunda yağış sularının kayayı kimyasal yönden aşındırması sonucu Fırat ve Dicle nehirlerinin meydana getirdiği su yollarının taş tabakası üzerinde minyatürü ortaya çıktı.
İlçe merkezine yaklaşık 4 kilometre mesafede yer alan sediment tortulu kireç taşı tabakasının üzerinde oluşan lapyalar; bölgedeki göl, vadi, akarsu ve akarsu ayrım çizgileri gibi Dicle ve Fırat nehirlerinin kollarının minyatür örneğini oluşturuyor.
Toprağın örtülemiş kısımlarında lapyalar az ve sığ, toprağın altından çıkmış kesimlerde ise daha derin ve belirgin olması, bu yapının yaklaşık 20 bin yılın sonunda bu halini kazandığını gösteriyor.
Antropolog Naci Akdemir, bu alanın sediment tortulu kireç taşı tabakası olduğunu ifade etti. Yağış sularının kayayı kimyasal olarak aşındırması sonucu meydana gelen çok güzel lapya örneklerinin gözlemlendiğini belirten Akdemir, bu lapyaların aslında arazide Fırat ile Dicle nehirleri ve kollarının meydana getirdiği peneplenleşmenin minyatür bir örneği olduğunu vurguladı.
Akdemir, bu lapyaların minyatür seviyedeki akarsular, akarsu vadileri, akarsu su ayrım çizgileri, göller, göl ayakları ile bunların kıvrımları ve araziye göre şekillenmelerini içerdiğini dile getirerek, “Örneğin kuzey tarafının az eğimli, güney tarafının ise çok olması gibi çok güzel minyatür, yeryüzü şekilleri meydana getirmiştir. Coğrafya öğretmenlerimizin bu konuları burada, yerinde, arazide işlemelerinin büyük faydalar sağlayacağına inanıyorum. Toprağın örtülemiş kısımlarında lapyalar az ve sığ, toprak altından çıkmış kesimlerde ise daha derindir. Bu durumda biz bunların en fazla 15-20 bin yıl gibi bir zaman diliminde oluşmuş olduğunu söyleyebiliriz” dedi.
İhlas Haber Ajansı
